CANNES´70: Gizarteari garrasi egiten dioten sarituetako bi film

(Galde 18, udaberria/2017). Kristina Zorita. Zinema entretenimendua da. Baina aldi berean, erramienta politikoa izan daiteke. Propaganda bidea edota kontzientziak suspertzeko, gizartea eraldatzen saiatzeko medioa. Canneseko Zinemaldian ikusitako bi film sozietate konkretu biren erretratu gordinak dira. Bata komikoagoa baina bietan zuzendarien gizartea gogor kritikatzen dira. “The Square” filman Ruben Östlundek Suediako ustezko tolerantzia barregarri uzten du. Desegiten ari den errusiar gizartea marraztu du Andrey Zvyagintsevek Nelyubov (Maitasunik ez) pelikulan. Biak saritu zituzten Frantziako Kosta Urdineko zinemaldian.

The Square”

¨Play” eta “The Turist” (Fuerza Mayor) aurreko luzeetan argi utzi duenez, Ruben Östlund zuzendari suediarrak gizakiak gizartean nola jokatzen duen aztertzea maite du. Hori kontatu zuen Tabakalerak gonbidatuta bere lana esplikatu zuenean 2015ean Donostian. Orduan “The Square” luzearen mamia kontatu zidan. Suediako gizartearen tolerantzia ezbaian jarri nahi zuen. Horretarako karratua zen arte lana sortu zutela esan zidan. Karratua santutegi bat izango zen, tolerantzia eta elkartasunaren santutegia. Proiektu horren estrenalida Cannesen izan da. 2014ean “Fuerza Mayor”rekin “Un Certain Regard” saila irabazi ondoren, aurten lehen mailara igo da, Hautapen Ofizialeko Lehiaketan aritu da.

Filma Christian aurkeztuz hasten da. Dibortziatutako aita eta arte garaikideko museo bateko kontserbatzailea dugu (Claes Bang danimarkarra). Ingurugiroarekin kezkatua, gizarte erakunde hainbatetan kolaboratzailea da. Tolerantetzat joko genukeen gizona. “The Square” erakusketa prestatzen ari da. Bertan bisitariei gonbitea egiten zaie: urkoarekiko betekizunak gogoratzeko. “The Square” karratuan sartuko denak urkoa lagundu beharko du. Baina Cristiani telefonoa eta dirua lapurtzen diotenean bere erreakzioa elkartasunetik urrun dago.

Christianen istorioak filmaren hezurdura da. Bere inguruan gertaturiko hainbat pasartek gizarte tolerante hori barregarri uzten du. Gehiago espero nuen egia esan. Film irregularra dela deritzot, sketchez sortua. Batzuk oso onak, gizartean erretratu krudela, erreflexiora behartzen zaituen horietakoak. “Mad Men” telesaileko Elisabeth Moss estatubatuarra eta Dominic West britaniarra antzeztaldean daude. Arrazoi komertzialak tarteko esango nuke. Bi ordu eta hogei minutuko metrajearekin, luzeegia iruditu zitzaidan. Epaimahaiak baina bestelako iritzia izan zuen eta Urrezko Palma eman bait zion.

Nelyubov”

Epaimahaiaren saria berriz Andrey Zvyagintsevi eman zioten. Nire uste apalean gehiago merezi zuen Errusiaren egungo erretratu latz honek. Duela sei urte, “Elena” zoragarriarekin “Un Certain Régard” saileko Epaimahaiaren saria jaso zuen zuzendari errusiarrak. Duela hiru edizio, Gidoi Onenaren saria jaso zuen Hautapen Nagusian, “Leviathan”ekin. Horietan bezala honetan Putinen Errusiaren erretratu lazgarria irudikatu digu. Errusiaren erretratu burutsua eta indartsua berriz.

Zvyagintseveren ohiko aktorea, Aleksey Rozin, Boris da. Bera eta Zhenya emaztea (Maryana Spivak) dibortziatzeko bidean daude. Elkarrekin duten apartamendua saldu nahi dute berehala, dituzten egungo erlazioekin jarraitzeko. Gizonak haurdun utzi duen neskarekin bizitzera joan nahi du. Emakumeak dirua duen gizon batekin. Ez dira ohartzen Alyosha, hamabi urtetako semearen beharrez. Ahaztuta dute desagertzen den arte. Puskatutako familia desagertze horrek gehiago puskatuko du.

Leviathan”en bezala elurtutako paisaiak, pertsonai barregarri batzuk eta elizaren boterea ditugu hemen ere. Horretan ustelkeri politikoa bazen gaia, hemen familiaren ustelkeria azpimarratzen du. Honako hau sotilagoa da eta aurreko filma baina borobilagoa esango nuke.

The Square” filmak Urrezko Palma lortu duenez litekeena da Donostiako Zinemaldian, Perlak sailean ematea. “Nelyubov” ere programatzea espero da. Edozein kasutan, Espainiako zine aretotan emango dira, espainiar banatzaileek erosi baitituzte.

Atalak | Kultura

Un mundo en cambio, Iñaki Gabildondo | STM Galde

UKRANIA

Protagonistak

Juan Gutiérrez
Cristina Monge
Pedro Arrojo Agudo
Iñaki Gabilondo
Ana Valdivia
Dora María Téllez
Pedro Miguel Etxenike
Marta Cabezas
Tomás Arrieta
Maixabel Lasa
Carlos Berzosa
Esteban Beltrán
Lurdes Imaz
Garbiñe Biurrun
Javier Moreno Luzón
Koldo Martinez
Tomás García Azcárate
Lourdes Oñederra
Mikel Reparaz
Virginijus Sinkevicius
Laia Serra
Gerardo Pisarello
Daniel Raventos
Daniel Innerarity
Yayo Herrero
María Eugenia Rodríguez Palop
Carlos Juárez
Helena Taberna
Pablo J. Martínez Osés
Koldo Unceta
Xabier Aierdi
Aitzpea Goenaga
Javier de Lucas
Ander Bergara
Garbiñe Biurrun
Pedro Santisteve
Marina Garcés
Carod Rovira
María Silvestre
Joao Pedro Stédile
Enrique Villareal "El Drogas"
José Luis Rodríguez García
Adela Asúa
Xabier Rubert de Ventós
Catarina Martins
Iñaki Gabilondo
Alberto Acosta
Victoria Camps
Lluís Torrens
Mario Rodríguez Vargas
Mikel Aizpuru
Marta Macho Stadler
Ramón Sáez Valcárcel
Frédéric Lordon
Xabier Vence
Carmen Gisasola
Paco Etxeberria
Cristina Narbona
Juan Calparsoro
Joaquim Bosch
Idoia Estornés
Iñigo Lamarca
Tarana Karim
Txema Urkijo
Dolores Juliano
Yayo Herrero
José Ignacio Lacasta
Gurutz Jáuregui
Silvia Gil
Ramón Barea
Daniel Cohn-Benditt
Ada Colau
José Manuel Naredo
Anna Freixas
Carlos Beristain
Carlos Berzosa
Manuela Carmena
Gloria Flórez Schneider
Paco Etxeberria
Cristina Narbona
Juan Calparsoro
Idoia Estornés
Iñigo Lamarca
Tarana Karim
Txema Urkijo
Dolores Juliano
Yayo Herrero
José Ignacio Lacasta
Gurutz Jáuregui
Silvia Gil
Ramón Barea
Daniel Cohn-Benditt
Ada Colau
José Manuel Naredo
Anna Freixas
Carlos Beristain
Carlos Berzosa
Manuela Carmena
Gloria Flórez Schneider
Sebastião Salgado
Refugiados sirios: Mujer cocinando
“LIKE”. Eduardo Nave
Encaramado a la valla de Ceuta
Antonio Sempere
Inmigrantes rescatados por salvamento marítimo
"El instante decisivo" Iñaki Andrés
"Homenaje a Federico García Lorca" Marisa Gutierrez Cabriada
"Homenage a Marcel Proust" Marisa Gutierrez Cabriada
Fotografía de José Horna
Canción de París
Jose Horna.
“LIKE”. Eduardo Nave
Zutik dirauena
Shushi (Karabakh Garaiko errepublika —Artsakh—, 2020/10/08)
Txema García
"El instante decisivo" Iñaki Andrés
Fotografía de José Horna
Sebastião Salgado
Eugenia Nobati, Argentina
"Mujeres del Karakorum", Mikel Alonso
“JAZZ for TWO”, José Horna
Cientificos-Volcán
La Palma 2021
Porteadoras
Metro de París
Jose Horna.
Irene Singer, Argentina
"El mal del país" José Blanco
Alfredo Sabat, Argentina
"Lemoniz", Mikel Alonso
“JAZZ for TWO”, José Horna
Txema García
"Mujeres del Karakorum", Mikel Alonso
Txema García
Txema García
Bonill, Ecuador
Sebastião Salgado
Sebastião Salgado
"El origen del mundo" José Blanco
Txema García
Debekatutako armak
Shushi (Karabakh Garaiko errepublika —Artsakh—, 2020/19/08).
Sueños Rotos
República del Alto Karabakh —Artsakh—, 06/10/2020
Abrazo. Luna a Abdou
Playa del Tarajal, Ceuta
La larga espera
Shushi (República del Alto Karabakh —Artsakh—, 08/10/2020)

Egileak