Galde 27, negua/2020. Sabiñe Zurutuza.-

Uda honetan, suteak hirukoiztu egin dira abere haragia hazteko zonaldeetan Amazonian, ikerketa berri baten arabera. Aurkikuntzek, beste behin, arreta deitzen dute abere haragiaren Brasilgo industria boteretsuaren eta Amazonaseko oihanaren deforestazioaren artean, hain justu mundua aldaketa klimatikoari buruz eztabaidatzen ari denean COP25ean.
Proiektuak diseinaturiko metodoak erabiliz, irabazi-helbururik gabeko jasangarritasunekoak, Chain Reaction Research-ek NASAk Amazonaseko zonaldeko sute-alerten artxiboko datuak mapatu zituen, eta konturatu zen uztaila eta iraila bitarteko 554.000 alerteetatik ia 376.000 (%70 inguru) zonaldean lan egiten duten munduko haragi enpresa handienen lurretan izan zirela. JBS mundo mailan haragi hornitzaile handienaren erosketa zonalde estimatuetan, adibidez, milioi laurden baino alerta gehiago eman ziren.
Marfrig brasialdar behi-haragi hirugarren esportatzaile handienaren balizko erosketa lurraldeetan ia 80.000 alerta izan ziren, eta 66.000 baino gehiago Minerva-ren hiltegien inguruan. Hiru haragi-paketatzaile hauek brasildar Amazonia menperatzen dute eta zonaldean sakrifikaturiko aziendaren erdia maneiatu, Imazon-en arabera.
Abere haragi industria Amazoniako zonaldearen deforestazioaren arrazoi nagusietakotzat jotzen da. Yaleko Basogintza eta Ingurumen Ikerketa Eskolaren arabera, abeltzainakdiraamazoniar baso-estaldura duten herrialdeetako lurraldeen mozketaren %80ren arduradunak.
Amazoniako suteek mundu mailako alarma eragin dute azken udan. Ez dago ebidentzia zuzenik sute hauek JBS, Marfrig edo Minerva hornitzen duten abeletxeetan hasi zirenik, baina oihan tropikalean arrantxo-mosaiko bat egotea bera laguntzen ari da beste leku batzuetan hasitako suteen eragin orokorra areagotzen. «Tokiko klima lehorragoa da zuhaitzetatik gutxiago lurrintzen ari delako», esan zuen Yavinder Malhi, Oxfordeko Unibertsitatean ekosistemaren zientzietan irakaslea.
Adituek diote deforestazioaren areagotzeak zuzeneaneragin zuela suteen gehitzea: hilabeteak lehenago mozturiko zuhaitzen nahitako erretzeak, eta ez ausazko baso suteak. «Behin basoa soilduabeletxea egiteko, hildako material ugari dago inguruan eta gero abeltzainek urtaro lehorraren zain daude material hori erretzeko», esan zuen Malhik.
EUk ere hausnartu behar du hala planetarako nola pertsonentzat kaltegarriak diren merkataritza libreko itunen eragina. Mercosur-ekin akordioak egoera kaltetuko luke eta Amazoniako deforestazioa azkartuko.